سرعت اینترنت چقدر است و چرا کموزیاد میشود؟
سرعت اینترنت به نوع اتصال، ظرفیت سرویس، شلوغی شبکه، وضعیت مودم و کیفیت وایفای بستگی دارد. این مقاله تفاوت دانلود و آپلود، علت افت سرعت، روش تست دقیق و راهکارهای بهبود را توضیح میدهد.
سرعت اینترنت چقدر است؟
سرعت اینترنت عدد ثابتی برای همه کاربران نیست و به فناوری اتصال، طرح خریداریشده، ظرفیت شبکه اپراتور یا شرکت ارائهدهنده اینترنت و شرایط مصرف بستگی دارد. در عمل، سرعت با مگابیت بر ثانیه سنجیده میشود و ممکن است با عددی که در قرارداد یا پنل سرویس میبینید تفاوت داشته باشد.
سرعت دانلود برای دریافت فایل، تماشای ویدئو و باز کردن صفحات اهمیت دارد. سرعت آپلود هنگام ارسال فایل، تماس تصویری و پشتیبانگیری ابری تعیینکننده است. پینگ یا تأخیر، جیتر و از دست رفتن بستهها نیز کیفیت بازی آنلاین و تماس اینترنتی را مشخص میکنند.
تفاوت سرعت اسمی و سرعت واقعی
سرعت اسمی همان ظرفیتی است که برای سرویس اعلام میشود، اما سرعت واقعی تحت تأثیر سربار شبکه، فاصله از تجهیزات، کیفیت خط و تعداد کاربران قرار دارد. برای نمونه، اتصال فیبر نوری معمولاً پایداری بیشتری از بسیاری از خطوط DSL دارد، اما نتیجه نهایی همچنان به تجهیزات و شبکه داخلی ساختمان وابسته است.
همچنین مگابیت با مگابایت یکسان نیست. هر بایت از هشت بیت تشکیل شده است؛ بنابراین سرعت ۱۰۰ مگابیت بر ثانیه در شرایط ایدهآل معادل حدود ۱۲٫۵ مگابایت بر ثانیه است، نه ۱۰۰ مگابایت.
دلایل رایج کاهش سرعت اینترنت
شلوغی شبکه شرکت ارائهدهنده
در ساعات پرترافیک، تعداد کاربران همزمان افزایش مییابد و ظرفیت مسیرهای دسترسی یا ارتباط با سرورهای مقصد ممکن است اشباع شود. در این حالت، سرعت در زمانهای خاص افت میکند، در حالی که وضعیت مودم و دستگاه کاربر تغییر نکرده است.
ضعف سیگنال وایفای
فاصله زیاد از روتر، چند دیوار بتنی، وسایل فلزی و تداخل شبکههای همسایه میتوانند کیفیت وایفای را پایین بیاورند. کاهش سرعت در یک اتاق و عملکرد بهتر در کنار مودم معمولاً نشانه مشکل پوشش بیسیم است.
استفاده همزمان چند دستگاه
دانلود فایلهای حجیم، پخش ویدئو با وضوح بالا، بهروزرسانی خودکار و پشتیبانگیری میتوانند ظرفیت اتصال را بین چند دستگاه تقسیم کنند. در چنین شرایطی، کندی یک دستگاه الزاماً به معنای خرابی سرویس اینترنت نیست.
قدیمی بودن مودم یا روتر
مودم قدیمی ممکن است از استانداردهای جدید وایفای، ظرفیت سرویس یا باند ۵ گیگاهرتز پشتیبانی نکند. داغ شدن، firmware قدیمی و پورتهای شبکه محدود نیز میتوانند باعث کاهش سرعت یا ناپایداری اتصال شوند.
مشکل خط DSL یا کابلکشی
در اینترنت DSL، نویز خط، طول زیاد مسیر و کیفیت پایین سیم تلفن روی سرعت و پایداری اثر میگذارد. در اتصال کابلی یا فیبر نیز خرابی کابل، کانکتور، تجهیزات ساختمان یا قطعیهای مسیر میتواند نتیجه تست را کاهش دهد.
فاصله یا شلوغی سرور مقصد
ممکن است تست سرعت داخلی نتیجه مناسبی نشان دهد، اما یک سایت یا سرویس خارجی کند باشد. فاصله جغرافیایی، مسیرهای بینالمللی، ظرفیت سرور مقصد و محدودیتهای خود سرویس میتوانند عامل این تفاوت باشند.
چگونه سرعت اینترنت را درست بررسی کنیم؟
برای اندازهگیری دقیق، ابتدا دانلودها، پخش ویدئو، VPN و برنامههای همگامسازی را متوقف کنید. سپس با یک دستگاه متصل به کابل شبکه، چند بار در زمانهای مختلف تست بگیرید و میانگین نتایج را یادداشت کنید. یک بار نیز با وایفای و در فاصلههای متفاوت از روتر آزمایش کنید تا مشکل سرویس از مشکل شبکه داخلی جدا شود.
- سرعت دانلود و آپلود را جداگانه ثبت کنید.
- پینگ، جیتر و packet loss را برای تماس تصویری یا بازی آنلاین بررسی کنید.
- نتیجه را با سرعت درجشده در قرارداد یا پنل سرویس مقایسه کنید.
- زمان و شرایط هر تست، از جمله کابل یا وایفای بودن اتصال، را یادداشت کنید.
روشهای بهبود سرعت و پایداری اتصال
- روتر را در محل مرکزی، مرتفع و دور از وسایل فلزی قرار دهید.
- برای دستگاههای ثابت و تست دقیق از کابل شبکه استفاده کنید.
- در صورت پشتیبانی، دستگاههای نزدیک را به باند ۵ گیگاهرتز وصل کنید.
- رمز وایفای را تغییر دهید و فهرست دستگاههای متصل را بررسی کنید.
- مودم و روتر را بهروزرسانی و در صورت نیاز بازراهاندازی کنید.
- دانلودهای پسزمینه و بهروزرسانی خودکار را در زمانهای حساس محدود کنید.
- اگر افت سرعت فقط در ساعات مشخص رخ میدهد، نتایج تست را برای پشتیبانی اپراتور ارسال کنید.
چه زمانی با پشتیبانی تماس بگیریم؟
اگر سرعت اتصال کابلی در چند نوبت و در زمانهای مختلف بهطور محسوسی کمتر از مقدار سرویس است، یا قطعووصلی، جیتر بالا و packet loss مشاهده میشود، موضوع را با شرکت ارائهدهنده اینترنت مطرح کنید. زمان وقوع مشکل، شناسه سرویس، نتیجه تستها و نوع اتصال را ارائه دهید تا بررسی خط، پورت، تجهیزات محلی یا مسیر شبکه دقیقتر انجام شود.
اگر فقط یک سایت، برنامه یا سرور خاص کند است، ابتدا همان سرویس را با چند مقصد دیگر مقایسه کنید. در این وضعیت، تغییر طرح اینترنت همیشه راهحل اصلی نیست و ممکن است مشکل از سرور مقصد یا مسیر دسترسی باشد.