Hoge snelheidstest, maar trage download: oorzaken en oplossingen

Wat betekent een hoge snelheidstest met een trage download?

Bij een snelheidstest wordt meestal gemeten hoe snel jouw verbinding gegevens kan ontvangen en verzenden naar een testserver. Een download van een website, cloudopslag, gameplatform of nieuwsgroep gebruikt echter een andere server en een ander netwerkpad. Daardoor kan de speedtest een hoge downloadsnelheid tonen, terwijl één bestand veel langzamer binnenkomt.

Let ook op het verschil tussen megabit per seconde, oftewel Mbps, en megabyte per seconde, oftewel MB/s. Eén byte bestaat uit acht bits. Een verbinding van 100 Mbps komt theoretisch dus overeen met ongeveer 12,5 MB/s, vóór overhead en andere verliezen. Een verkeerde vergelijking kan het probleem groter laten lijken dan het is.

Veelvoorkomende oorzaken van een trage download

De downloadserver beperkt de snelheid

Een server bepaalt mede hoe snel een bestand wordt aangeboden. Als veel gebruikers tegelijk downloaden, kan de server bandbreedte verdelen of een limiet per verbinding toepassen. Dit komt voor bij softwareplatforms, cloudopslag, websites en bestanden die op een geografisch ver gelegen server staan. Een hoge speedtest sluit deze oorzaak niet uit.

Wifi heeft storing of onvoldoende bereik

Wifi kan aanzienlijk trager zijn dan een bekabelde verbinding. Muren, metalen objecten, naburige netwerken en huishoudelijke apparatuur veroorzaken interferentie. Op 2,4 GHz is het bereik vaak groter, maar zijn meer netwerken actief. 5 GHz en 6 GHz kunnen hogere snelheden bieden, maar verliezen sneller bereik. Een apparaat aan de rand van het wifi-bereik kan daardoor een trage download tonen, terwijl de speedtest dichtbij de router wel goed is.

Andere apparaten gebruiken de verbinding

Een televisie met streaming, een cloudback-up, een game-update of een andere gebruiker kan een groot deel van de beschikbare bandbreedte gebruiken. Ook uploadverkeer kan invloed hebben wanneer de uploadcapaciteit volledig bezet is. De router moet dan veel verkeer verwerken, waardoor latency en wachttijden tijdens een download kunnen oplopen.

De router of het modem vormt een knelpunt

Een verouderde router, slechte firmware of een overbelast modem kan de doorvoer beperken. Dit geldt vooral wanneer meerdere apparaten tegelijk actief zijn, wanneer beveiligingsfuncties veel verwerking vragen of wanneer de router alleen oudere wifi-standaarden ondersteunt. Ook een slechte ethernetkabel of een netwerkpoort die op een lagere snelheid onderhandelt, kan de verbinding vertragen.

Het apparaat of de browser vertraagt de download

Een computer of telefoon kan worden beperkt door weinig vrije opslag, hoge processorbelasting, antiviruscontroles of een verouderde netwerkdriver. Browserextensies, een beschadigde downloadsessie of een volle cache kunnen eveneens problemen veroorzaken. Een download via een ander apparaat kan helpen om deze oorzaak van het netwerkprobleem te onderscheiden.

De internetverbinding heeft congestie of lijnproblemen

Bij kabelinternet kan gedeelde capaciteit tijdens drukke uren de prestaties beïnvloeden. Bij DSL spelen de lengte en kwaliteit van de koperlijn een belangrijke rol. Bij glasvezel zijn storingen minder gebruikelijk, maar een probleem met de mediaconverter, optische aansluiting of apparatuur blijft mogelijk. Packet loss, hoge jitter of een oplopende latency kan een download vertragen zonder dat elke speedtest dit duidelijk laat zien.

Zo bepaal je waar de vertraging ontstaat

1. Voer de snelheidstest opnieuw uit met één apparaat actief en noteer downloadsnelheid, uploadsnelheid, latency en eventuele jitter.
2. Test daarna met een netwerkkabel rechtstreeks op het modem of de router. Vergelijk dit resultaat met wifi op dezelfde locatie.
3. Download hetzelfde bestand vanaf meerdere betrouwbare bronnen. Is slechts één bron traag, dan ligt de beperking waarschijnlijk bij de server of het netwerkpad.
4. Probeer een andere browser, een ander apparaat en indien mogelijk een andere downloadapplicatie.
5. Controleer in de router of andere apparaten tegelijk grote downloads, uploads, back-ups of videostreams uitvoeren.
6. Herhaal de test op verschillende tijdstippen. Alleen vertraging tijdens piekuren kan wijzen op lokale drukte of congestie bij de ISP.

Vergelijk de metingen op de juiste manier

Gebruik bij voorkeur dezelfde meeteenheid en vergelijk geen Mbps rechtstreeks met MB/s. Controleer ook of de download een enkele verbinding gebruikt of uit meerdere gelijktijdige verbindingen bestaat. Sommige servers leveren een bestand langzaam via één verbinding, maar halen wel een hogere snelheid wanneer een downloadmanager meerdere segmenten gebruikt.

Een snelheidstest naar een dichtbijgelegen testserver meet vooral de capaciteit van jouw toegangslijn. Een download naar een buitenlandse server meet daarnaast de capaciteit van de aanbieder, tussenliggende netwerken en de bronserver. De twee resultaten hoeven daarom niet identiek te zijn.

Praktische oplossingen voor wifi en thuisnetwerk

• Plaats de router centraal en vrij, niet in een kast of direct naast andere draadloze apparatuur.
• Gebruik 5 GHz of 6 GHz wanneer het apparaat dichtbij genoeg is en kies 2,4 GHz voor een groter bereik.
• Test verschillende wifi-kanalen en vermijd een kanaal dat druk wordt gebruikt door buren.
• Gebruik een ethernetkabel voor grote downloads, firmware-updates en andere tijdkritische taken.
• Herstart modem en router alleen als tijdelijke controle; houd firmware en netwerkdrivers bijgewerkt.
• Controleer of de ethernetkabel en netwerkpoort de verwachte snelheid ondersteunen.

Optimalisaties voor modem, router en apparaat

Pauzeer tijdelijk cloudback-ups, automatische updates en andere downloads. Controleer in de router de lijst met verbonden apparaten en kijk of Quality of Service, ouderlijk toezicht of beveiligingsfuncties het verkeer beperken. Schakel zulke functies niet permanent uit zonder de gevolgen te begrijpen, maar gebruik ze gericht om verkeer te prioriteren.

Controleer op het apparaat vrije opslag, achtergrondprocessen, antivirusmeldingen en netwerkdrivers. Download indien mogelijk via een actuele browser. Werkt dezelfde download op een ander apparaat wel snel, dan is een lokale oorzaak waarschijnlijker dan een probleem bij de ISP.

Wanneer neem je contact op met de ISP?

Neem contact op met je internetprovider wanneer een bekabelde test structureel duidelijk lager uitvalt dan de verwachte verbinding, wanneer meerdere apparaten hetzelfde probleem hebben of wanneer packet loss en latency sterk oplopen. Noteer tijdstippen, meetresultaten, gebruikte kabel, type verbinding en de resultaten van verschillende servers. Vermeld ook of je verbinding via glasvezel, kabel of DSL loopt. Die informatie helpt de helpdesk om een storing, lijnprobleem of probleem met modem en router sneller te isoleren.

Een losse trage download is meestal geen bewijs dat je abonnement niet werkt. Een patroon over meerdere bronnen, apparaten en tijdstippen is veel relevanter. Door eerst bekabeld te testen en daarna wifi, server en achtergrondverkeer afzonderlijk te controleren, vind je doorgaans sneller de echte oorzaak.