Vì sao cần chuyển đổi đơn vị tốc độ broadband khi kiểm tra mạng?

Chuyển đổi đơn vị tốc độ broadband có ý nghĩa gì?

Khi đăng ký Internet, nhà mạng thường công bố tốc độ bằng Mbps, tức megabit mỗi giây. Trong khi đó, trình duyệt, ứng dụng tải tệp hoặc hệ điều hành thường hiển thị bằng MB/s, tức megabyte mỗi giây. Hai đơn vị này không giống nhau nên cùng một đường truyền có thể hiển thị hai con số khác nhau mà không nhất thiết là lỗi.

Quy tắc cơ bản là 1 byte = 8 bit. Vì vậy, tốc độ lý thuyết 100 Mbps tương đương khoảng 12,5 MB/s trước khi tính các phần hao hụt do giao thức mạng, thiết bị, máy chủ và điều kiện kết nối.

Cách chuyển đổi Mbps sang MB/s và ngược lại

Công thức quy đổi

Để đổi từ Mbps sang MB/s, hãy lấy tốc độ Mbps chia cho 8. Để đổi từ MB/s sang Mbps, hãy nhân con số MB/s với 8.

• 50 Mbps tương đương khoảng 6,25 MB/s.
• 100 Mbps tương đương khoảng 12,5 MB/s.
• 300 Mbps tương đương khoảng 37,5 MB/s.
• 1.000 Mbps tương đương khoảng 125 MB/s.

Các giá trị trên là mức lý thuyết. Tốc độ tải xuống thực tế thường thấp hơn một khoảng nhất định vì dữ liệu còn có phần tiêu đề gói tin, cơ chế kiểm soát lỗi và giới hạn của thiết bị đầu cuối.

Các nguyên nhân khiến tốc độ thực tế thấp hơn tốc độ công bố

Nhầm lẫn giữa bit và byte

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất khi người dùng cho rằng Internet không đạt tốc độ đăng ký. Con số Mbps trên gói cước đang dùng bit, còn phần mềm tải xuống thường dùng byte. Nếu không chia cho 8, người dùng sẽ kỳ vọng tốc độ tải tệp cao hơn nhiều so với khả năng thực tế của đường truyền.

Kết nối Wi-Fi bị suy hao

Wi-Fi có thể giảm tốc độ do khoảng cách xa router, tường bê tông, thiết bị gây nhiễu hoặc nhiều mạng lân cận sử dụng cùng kênh. Chuẩn Wi-Fi, băng tần 2,4 GHz và 5 GHz cũng tạo ra mức hiệu năng khác nhau. Vì vậy, kết quả đo trên điện thoại ở phòng khác có thể thấp hơn đáng kể so với máy tính kết nối bằng cáp mạng.

Router hoặc thiết bị đầu cuối bị giới hạn

Router cũ, cổng mạng chỉ hỗ trợ tốc độ thấp, điện thoại đời cũ hoặc máy tính đang xử lý nhiều tác vụ có thể trở thành điểm nghẽn. Nếu router không đủ năng lực định tuyến, số lượng thiết bị truy cập đồng thời tăng lên sẽ làm tốc độ tải xuống, tải lên và độ ổn định giảm.

Máy chủ tải xuống không cung cấp đủ băng thông

Tốc độ tải tệp không chỉ phụ thuộc vào đường truyền gia đình. Máy chủ lưu trữ có thể giới hạn tốc độ cho từng kết nối, đang quá tải hoặc ở vị trí địa lý xa. Do đó, một tệp tải chậm không đủ để kết luận cáp quang hoặc nhà mạng đang gặp vấn đề.

Lưu lượng trong mạng gia đình tăng cao

Video độ phân giải cao, sao lưu đám mây, camera an ninh, trò chơi trực tuyến và các bản cập nhật nền đều sử dụng băng thông. Khi nhiều thiết bị tải lên hoặc tải xuống cùng lúc, mỗi thiết bị nhận được ít tài nguyên hơn, đặc biệt nếu gói cước có tốc độ tải lên thấp hơn nhiều so với tải xuống.

Sự cố tuyến truyền hoặc nghẽn mạng từ nhà mạng

Trong một số khung giờ, tuyến kết nối đến máy chủ quốc tế hoặc khu vực có thể chịu tải cao. Sự cố trên hạ tầng cáp quang, bảo trì mạng hoặc lỗi định tuyến cũng có thể làm tốc độ và độ trễ biến động. Đây là nguyên nhân cần được đối chiếu bằng nhiều phép đo và thông tin từ nhà mạng địa phương, thay vì kết luận từ một lần kiểm tra.

Cách xác định nguyên nhân tốc độ broadband thấp

1. Ngắt các thiết bị không cần thiết và tạm dừng tải xuống, tải lên, sao lưu hoặc phát video.
2. Đo tốc độ bằng máy tính kết nối trực tiếp với router qua cáp mạng.
3. Thử nhiều máy chủ kiểm tra và ghi lại tốc độ tải xuống, tải lên cùng độ trễ.
4. Đo vào nhiều thời điểm, gồm giờ thấp điểm và giờ cao điểm.
5. Đổi sang Wi-Fi 5 GHz hoặc đứng gần router để so sánh với kết quả qua cáp.
6. Kiểm tra xem tốc độ hiển thị là Mbps hay MB/s trước khi đánh giá.

Nếu kết nối bằng cáp vẫn thấp ổn định trong nhiều lần đo, trong khi thiết bị và máy chủ kiểm tra đều phù hợp, người dùng nên cung cấp lịch sử đo cho nhà mạng địa phương để được kiểm tra tuyến và thiết bị.

Cách tối ưu tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ

Tối ưu vị trí và cấu hình Wi-Fi

Đặt router ở vị trí trung tâm, thoáng và cao vừa phải. Hạn chế đặt router gần tủ kim loại, lò vi sóng hoặc góc tường kín. Có thể chọn kênh Wi-Fi ít nhiễu, cập nhật firmware và dùng băng tần 5 GHz khi cần tốc độ cao trong phạm vi gần.

Kiểm soát thiết bị và ứng dụng nền

Kiểm tra danh sách thiết bị đang kết nối, tắt các tiến trình đồng bộ không cần thiết và đặt lịch sao lưu vào thời gian ít sử dụng mạng. Nếu router hỗ trợ QoS, hãy ưu tiên cuộc gọi video, làm việc trực tuyến hoặc trò chơi cần độ trễ thấp.

Dùng thiết bị phù hợp với tốc độ gói cước

Với đường truyền tốc độ cao, hãy sử dụng router và cổng mạng hỗ trợ mức tương ứng. Cáp mạng chất lượng phù hợp cũng giúp hạn chế lỗi truyền dữ liệu. Thiết bị Wi-Fi quá cũ có thể khiến kết quả đo thấp dù đường truyền cáp quang vẫn hoạt động bình thường.

Khi nào nên liên hệ nhà mạng?

Nên liên hệ nhà mạng khi tốc độ qua cáp mạng thấp hơn đáng kể so với mức dự kiến trong nhiều thời điểm, độ trễ tăng bất thường, kết nối thường xuyên mất ổn định hoặc modem báo lỗi tín hiệu. Khi gửi yêu cầu hỗ trợ, hãy cung cấp thời gian đo, thiết bị sử dụng, máy chủ kiểm tra, kết quả tải xuống, tải lên và tình trạng đèn tín hiệu trên router.

Không nên chỉ dựa vào tốc độ của một website tải tệp. Việc so sánh nhiều nguồn, phân biệt Mbps với MB/s và kiểm tra cả độ trễ sẽ giúp xác định rõ vấn đề nằm ở Wi-Fi, thiết bị, máy chủ hay hạ tầng của nhà mạng.