Kiểm tra tốc độ gửi dữ liệu chậm: Nguyên nhân và cách xử lý

Khi kiểm tra tốc độ gửi dữ liệu, nhiều người nhận thấy tốc độ tải lên thấp hơn đáng kể so với tải xuống. Hiện tượng này ảnh hưởng đến việc gửi tệp lớn, gọi video, phát trực tiếp, sao lưu đám mây và làm việc từ xa. Kết quả đo không chỉ phụ thuộc vào gói Internet mà còn liên quan đến Wi-Fi, router, thiết bị, máy chủ đo và độ trễ của đường truyền.

Hiện tượng tốc độ gửi dữ liệu thấp

Tốc độ gửi dữ liệu, còn gọi là tốc độ tải lên, thể hiện khả năng đưa dữ liệu từ thiết bị của bạn lên Internet. Nếu kết quả chỉ thấp trong một thời điểm, nguyên nhân có thể là lưu lượng mạng tạm thời hoặc máy chủ kiểm tra. Nếu tốc độ luôn thấp trên nhiều thiết bị và nhiều thời điểm, cần kiểm tra kết nối cáp quang, router và cấu hình dịch vụ của nhà mạng.

Kết quả đo cũng có thể dao động do khoảng cách đến máy chủ, số lượng thiết bị đang truy cập, ứng dụng chạy nền và độ trễ. Vì vậy, không nên kết luận lỗi chỉ từ một lần kiểm tra duy nhất.

Nguyên nhân từ Wi-Fi và vị trí thiết bị

Nhiễu Wi-Fi hoặc khoảng cách quá xa: Tường dày, thiết bị điện tử và mạng Wi-Fi lân cận có thể làm tín hiệu yếu, khiến tốc độ tải lên giảm rõ rệt. Hãy thử đo gần router, chuyển sang băng tần 5 GHz khi ở gần router hoặc dùng kết nối Ethernet để đối chiếu. Nếu kết nối dây ổn định hơn nhiều, vấn đề chủ yếu nằm ở Wi-Fi.

Nguyên nhân từ router và thiết bị mạng

Router quá tải hoặc hoạt động không ổn định: Router cũ, nhiệt độ cao, firmware lỗi hoặc có quá nhiều thiết bị kết nối có thể làm giảm hiệu suất gửi dữ liệu. Hãy khởi động lại router, cập nhật firmware nếu nhà sản xuất hỗ trợ và kiểm tra xem thiết bị nào đang tải lên nhiều. Khi cần, hãy thử một router khác tương thích với đường truyền cáp quang.

Nguyên nhân từ thiết bị và ứng dụng chạy nền

Ứng dụng đang sử dụng băng thông tải lên: Dịch vụ sao lưu ảnh, đồng bộ tệp, camera, torrent hoặc cuộc gọi video có thể chiếm phần lớn tốc độ gửi dữ liệu. Trước khi đo, hãy tạm dừng các ứng dụng này, đóng cửa sổ gọi video và kiểm tra trình quản lý tác vụ của máy tính hoặc cài đặt mạng trên điện thoại.

Thiết bị bị giới hạn hiệu năng: Card mạng, driver cũ, phần mềm bảo mật hoặc hệ điều hành gặp lỗi cũng có thể ảnh hưởng đến kết quả. Hãy cập nhật driver, khởi động lại thiết bị và thực hiện phép đo trên một máy khác trong cùng mạng để xác định lỗi có nằm ở thiết bị hiện tại hay không.

Nguyên nhân từ cáp quang và nhà mạng

Suy hao hoặc lỗi trên đường truyền cáp quang: Dây quang bị gập, đầu nối lỏng hoặc thiết bị quang gặp vấn đề có thể khiến tốc độ tải lên không ổn định. Nếu đã thử bằng Ethernet mà nhiều thiết bị vẫn có kết quả thấp, hãy ghi lại thời gian đo, tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ để cung cấp cho nhà mạng địa phương khi yêu cầu hỗ trợ.

Lưu lượng mạng của nhà mạng tăng cao: Vào giờ cao điểm, tuyến kết nối đến máy chủ đo hoặc máy chủ dịch vụ có thể bị quá tải. Hãy kiểm tra vào nhiều khung giờ, chọn máy chủ đo gần vị trí của bạn và so sánh với một dịch vụ khác. Không nên tự suy ra tốc độ cam kết chỉ từ một máy chủ hoặc một lần đo.

Cách kiểm tra để xác định đúng nguyên nhân

Đóng ứng dụng tải lên, ngắt kết nối VPN và tạm dừng đồng bộ đám mây.
Đo ba lần vào các thời điểm khác nhau, ghi lại tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ.
So sánh kết quả giữa Wi-Fi và Ethernet trên cùng một thiết bị.
Thử ít nhất hai thiết bị trong cùng mạng để phân biệt lỗi thiết bị với lỗi đường truyền.
Chọn máy chủ kiểm tra gần khu vực của bạn và tránh đo khi có hoạt động tải dữ liệu lớn.

Nếu tốc độ thấp chỉ trên Wi-Fi, hãy tập trung vào vị trí router và nhiễu sóng. Nếu tốc độ thấp cả khi dùng Ethernet trên nhiều thiết bị, khả năng liên quan đến router, cáp quang hoặc nhà mạng sẽ cao hơn.

Biện pháp cải thiện tốc độ gửi dữ liệu

Đặt router ở vị trí thoáng, cao và gần khu vực sử dụng chính.
Dùng Ethernet khi gửi tệp lớn, họp trực tuyến hoặc phát trực tiếp.
Đổi mật khẩu Wi-Fi và loại bỏ thiết bị không xác định đang truy cập.
Giới hạn đồng bộ nền, sao lưu tự động và các ứng dụng chiếm nhiều băng thông.
Cập nhật firmware router, driver card mạng và hệ điều hành.
Kiểm tra dây mạng, đầu nối quang và nguồn điện của router.
Liên hệ nhà mạng địa phương nếu kết quả thấp kéo dài trên nhiều thiết bị và nhiều thời điểm.

Khi nào nên liên hệ nhà mạng

Bạn nên yêu cầu nhà mạng kiểm tra khi tốc độ tải lên thấp liên tục, độ trễ tăng bất thường, kết nối bị ngắt hoặc kết quả qua Ethernet vẫn không cải thiện. Hãy cung cấp nhật ký đo, thời gian xảy ra lỗi, loại kết nối đang dùng và tình trạng của đèn báo trên thiết bị quang. Thông tin cụ thể giúp kỹ thuật viên phân biệt lỗi trong nhà với sự cố trên tuyến mạng.

Để tham khảo thêm cách đánh giá chất lượng kết nối, bạn có thể xem công cụ kiểm tra tốc độ Internet và thực hiện nhiều lần trong điều kiện tương tự.

Vì sao kiểm tra tốc độ gửi dữ liệu bị chậm và cách khắc phục