Vì sao cần kiểm tra tốc độ mạng khi nhiều thiết bị cùng kết nối?

Hiện tượng thường gặp khi nhiều thiết bị truy cập mạng

Khi chỉ có một điện thoại hoặc máy tính sử dụng mạng, tốc độ thường ổn định. Tuy nhiên, khi gia đình đồng thời xem video, họp trực tuyến, chơi game, tải tệp hoặc sử dụng camera, mạng có thể chậm hơn, hình ảnh bị giật và trang web phản hồi muộn.

Để kiểm tra tốc độ mạng khi nhiều thiết bị, cần đo trong hai trạng thái: chỉ một thiết bị kết nối và toàn bộ thiết bị hoạt động như bình thường. Hãy ghi lại tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ ở từng lần đo thay vì chỉ dựa vào cảm nhận.

Nguyên nhân 1: Băng thông bị chia sẻ giữa các thiết bị

Một gói cước cáp quang chỉ cung cấp một tổng dung lượng nhất định tại từng thời điểm. Khi nhiều thiết bị cùng tải dữ liệu, băng thông sẽ được phân bổ cho từng phiên kết nối. Hoạt động tải xuống tệp lớn hoặc xem video độ phân giải cao có thể chiếm phần lớn dung lượng, khiến các thiết bị khác truy cập chậm.

Nguyên nhân 2: Router quá tải hoặc không phù hợp

Router phải xử lý số lượng kết nối, dữ liệu và yêu cầu đồng thời từ điện thoại, máy tính, TV, camera và thiết bị nhà thông minh. Router cũ, cấu hình yếu hoặc đã hoạt động liên tục trong thời gian dài có thể làm tăng độ trễ, giảm độ ổn định và khiến tốc độ Wi-Fi thấp hơn tốc độ đường truyền từ nhà mạng.

Nguyên nhân 3: Nhiễu sóng và khoảng cách Wi-Fi

Tường bê tông, cửa kim loại, tầng nhà và các mạng Wi-Fi lân cận có thể làm suy yếu hoặc gây nhiễu tín hiệu. Băng tần 2,4 GHz thường phủ xa hơn nhưng dễ bị nhiễu, trong khi 5 GHz có tốc độ cao hơn ở khoảng cách gần nhưng suy hao nhanh hơn. Vì vậy, nhiều thiết bị ở xa router có thể cùng gặp tình trạng chập chờn.

Nguyên nhân 4: Một thiết bị sử dụng quá nhiều dữ liệu

Máy tính đang cập nhật hệ điều hành, điện thoại sao lưu ảnh, camera tải dữ liệu lên hoặc ứng dụng chia sẻ tệp có thể âm thầm sử dụng đường truyền. Lưu lượng tải lên lớn đặc biệt dễ làm tăng độ trễ, ảnh hưởng đến gọi video, chơi game và các thao tác cần phản hồi nhanh.

Nguyên nhân 5: Vấn đề từ nhà mạng hoặc đường truyền

Nếu tốc độ giảm trên cả kết nối Wi-Fi và kết nối dây, nguyên nhân có thể nằm ở modem, tín hiệu cáp quang, thiết bị đầu cuối hoặc hệ thống của nhà mạng. Tình trạng nghẽn theo khung giờ cũng có thể xảy ra tại một khu vực. Người dùng nên đối chiếu nhiều thời điểm và liên hệ nhà mạng khi kết quả thấp ổn định so với mức sử dụng thông thường.

Cách kiểm tra tốc độ mạng khi nhiều thiết bị

1. Đóng các ứng dụng đang tải xuống, tải lên hoặc phát video trên thiết bị không cần thiết.
2. Đo lần đầu bằng một thiết bị kết nối gần router, ưu tiên dùng cáp mạng để giảm ảnh hưởng của Wi-Fi.
3. Ghi lại ba chỉ số: tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ.
4. Đo lại khi nhiều thiết bị cùng hoạt động, chẳng hạn xem video, gọi trực tuyến và tải tệp.
5. Lặp lại phép đo vào các thời điểm khác nhau để phân biệt lỗi trong nhà với tình trạng nghẽn từ nhà mạng.

Nếu kết nối bằng cáp ổn định nhưng Wi-Fi chậm, vấn đề thường nằm ở vị trí router, nhiễu sóng hoặc giới hạn của thiết bị Wi-Fi. Nếu cả hai phương thức đều chậm, cần kiểm tra modem, đường truyền và dịch vụ từ nhà mạng.

Cách tối ưu mạng gia đình khi có nhiều thiết bị

• Đặt router ở vị trí trung tâm, cao và thông thoáng, tránh tủ kín hoặc thiết bị gây nhiễu.
• Kết nối TV, máy tính cố định hoặc thiết bị chơi game bằng cáp mạng nếu có thể.
• Dùng băng tần 5 GHz cho thiết bị cần tốc độ cao và 2,4 GHz cho thiết bị ở xa.
• Kiểm tra danh sách thiết bị đang kết nối, đổi mật khẩu Wi-Fi và tắt các thiết bị không còn sử dụng.
• Bật tính năng ưu tiên băng thông hoặc QoS nếu router hỗ trợ, ưu tiên họp trực tuyến và các ứng dụng cần độ trễ thấp.
• Cập nhật firmware router và khởi động lại thiết bị khi có dấu hiệu hoạt động không ổn định.

Khi nào nên liên hệ nhà mạng?

Hãy liên hệ nhà mạng nếu tốc độ tải xuống và tải lên thấp trong nhiều lần đo, độ trễ tăng bất thường dù chỉ có một thiết bị kết nối, hoặc kết nối dây cũng không ổn định. Khi trao đổi, nên cung cấp thời điểm kiểm tra, phương thức kết nối, kết quả đo và tình trạng đèn tín hiệu trên modem để kỹ thuật viên dễ xác định nguyên nhân.