Vì sao tốc độ đo thấp hơn tốc độ thực và cách khắc phục

Kết quả đo tốc độ Internet đôi khi thấp hơn con số người dùng kỳ vọng hoặc thấp hơn tốc độ trong điều kiện sử dụng thông thường. Hiện tượng này không nhất thiết cho thấy đường truyền bị lỗi. Tốc độ đo còn phụ thuộc vào thiết bị, Wi-Fi, máy chủ kiểm tra, thời điểm đo, số lượng người dùng và cách nhà mạng phân bổ băng thông.

Để đánh giá chính xác, nên phân biệt tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ. Mỗi chỉ số phản ánh một khía cạnh khác nhau của kết nối.

Thiết bị đo không đủ khả năng xử lý

Điện thoại, máy tính hoặc TV thông minh đời cũ có thể không hỗ trợ chuẩn Wi-Fi mới, cổng mạng tốc độ cao hoặc bộ xử lý đủ mạnh. Khi đó, thiết bị trở thành điểm nghẽn và khiến kết quả đo thấp hơn khả năng thực của đường truyền cáp quang.

Các ứng dụng chạy nền như đồng bộ ảnh, cập nhật hệ điều hành, sao lưu dữ liệu hoặc tải tệp cũng sử dụng băng thông trong lúc kiểm tra. Hãy đóng ứng dụng không cần thiết và thử đo trên một thiết bị hiện đại hơn.

Tín hiệu Wi-Fi yếu hoặc bị nhiễu

Khoảng cách xa router, tường bê tông, cửa kim loại và các thiết bị điện tử có thể làm suy giảm tín hiệu Wi-Fi. Mạng 2,4 GHz thường phủ xa hơn nhưng dễ bị nhiễu, trong khi mạng 5 GHz có tốc độ cao hơn nhưng phạm vi hoạt động ngắn hơn.

Nếu tốc độ đo bằng Wi-Fi thấp nhưng đo bằng cáp mạng lại ổn định, nguyên nhân nhiều khả năng nằm ở vùng phủ sóng hoặc nhiễu vô tuyến thay vì đường truyền từ nhà mạng.

Router quá tải hoặc cấu hình chưa phù hợp

Router hoạt động liên tục trong thời gian dài, phải phục vụ nhiều thiết bị hoặc đặt ở nơi kín có thể bị nóng và giảm hiệu suất. Một số router cũ cũng không đáp ứng tốt khi gia đình có nhiều thiết bị phát video, chơi game trực tuyến và tải tệp cùng lúc.

Hãy khởi động lại router, cập nhật firmware nếu nhà sản xuất hỗ trợ và đặt thiết bị ở vị trí thoáng, gần khu vực sử dụng chính. Với nhà nhiều tầng, có thể cân nhắc hệ thống mesh thay vì chỉ tăng công suất phát của một router.

Máy chủ đo hoặc thời điểm kiểm tra ảnh hưởng kết quả

Tốc độ đo phụ thuộc vào khoảng cách và mức tải của máy chủ kiểm tra. Nếu máy chủ ở xa hoặc đang có nhiều người truy cập, kết quả có thể thấp dù đường truyền vẫn hoạt động bình thường.

Thời điểm buổi tối thường có nhiều người sử dụng Internet, khiến lưu lượng tăng và tốc độ thực tế giảm tạm thời. Nên đo từ hai đến ba máy chủ khác nhau, vào cả giờ thấp điểm và cao điểm để so sánh.

Nhiều thiết bị đang sử dụng chung băng thông

Video độ phân giải cao, cuộc gọi trực tuyến, camera gia đình, trò chơi trực tuyến và hoạt động tải xuống đều có thể làm giảm băng thông dành cho thiết bị đang kiểm tra. Tình trạng này đặc biệt dễ nhận thấy khi nhiều thành viên truy cập cùng lúc.

Trước khi đo, hãy tạm dừng tải xuống, dịch vụ phát trực tuyến và sao lưu đám mây trên các thiết bị khác. Nếu router có tính năng QoS, có thể ưu tiên thiết bị cần kiểm tra hoặc các ứng dụng quan trọng.

Nhà mạng hoặc tuyến kết nối đang có vấn đề

Sự cố trên tuyến cáp quang, thiết bị phân phối, khu vực truy cập hoặc máy chủ trung gian có thể làm tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ thay đổi. Một số nhà mạng địa phương cũng có thể bảo trì hoặc điều chỉnh lưu lượng theo từng khu vực.

Nếu tốc độ thấp lặp lại trên nhiều thiết bị, cả Wi-Fi lẫn cáp mạng, đồng thời kết quả vẫn thấp ở nhiều máy chủ, hãy lưu lại thời gian đo, ảnh chụp kết quả và thông tin đèn báo trên modem để gửi cho nhà mạng kiểm tra.

Cách kiểm tra để xác định nguyên nhân

1. Đo khi chỉ có một thiết bị kết nối và tạm dừng các hoạt động tải dữ liệu khác.
2. Đo lần lượt bằng cáp mạng và Wi-Fi để phân biệt lỗi đường truyền với lỗi không dây.
3. Thử cả mạng 2,4 GHz và 5 GHz nếu router hỗ trợ hai băng tần.
4. Kiểm tra trên nhiều máy chủ và lặp lại ít nhất ba lần ở các thời điểm khác nhau.
5. So sánh riêng tốc độ tải xuống, tải lên và độ trễ thay vì chỉ nhìn vào một con số.

Có thể sử dụng công cụ kiểm tra tại speedtest.im và ghi lại kết quả theo từng điều kiện. Một kết quả đơn lẻ chưa đủ để kết luận đường truyền không đạt yêu cầu.

Biện pháp cải thiện tốc độ đo

• Đặt router ở vị trí trung tâm, cao và thoáng, tránh tủ kín hoặc nguồn gây nhiễu.
• Ưu tiên dùng cáp mạng khi cần đo chính xác hoặc cần kết nối ổn định.
• Cập nhật hệ điều hành, trình duyệt, driver card mạng và firmware router.
• Giới hạn thiết bị hoặc ứng dụng đang tải dữ liệu lớn trong thời gian kiểm tra.
• Đổi kênh Wi-Fi khi khu vực có nhiều mạng lân cận cùng sử dụng.
• Liên hệ nhà mạng nếu tốc độ thấp kéo dài trên nhiều thiết bị và nhiều phương thức kết nối.

Tốc độ đo thấp hơn tốc độ thực thường là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp. Việc kiểm tra có hệ thống từ thiết bị, Wi-Fi, router, máy chủ đến nhà mạng sẽ giúp xác định đúng điểm nghẽn và tránh thay đổi thiết bị hoặc gói dịch vụ khi chưa cần thiết.