Internetsnelheid meten voor gamen: oorzaken van lag

Wat merk je tijdens het gamen?

Bij online games kan een verbinding met voldoende downloadsnelheid toch traag aanvoelen. Typische symptomen zijn vertraagde besturing, spelers die plotseling verplaatsen, een verbroken verbinding of meldingen over hoge ping. Download bepaalt vooral hoe snel gegevens binnenkomen, terwijl upload belangrijk is voor het versturen van jouw acties. Voor gamen zijn een lage latency, weinig jitter en geen packet loss meestal belangrijker dan een extreem hoge maximale snelheid.

De internetsnelheid meten voor gamen

Voer een snelheidstest uit op een apparaat dat je normaal gebruikt om te gamen. Meet eerst via een netwerkkabel en daarna via wifi, bij voorkeur op verschillende tijdstippen. Noteer download, upload, latency en eventuele meldingen over instabiliteit. Een algemene speedtest geeft een goede eerste aanwijzing, maar de afstand tot de testserver verschilt van de afstand tot de gameserver. Vergelijk daarom ook de ping binnen de game of met een geschikte server in Nederland of de buurlanden.

Veelvoorkomende oorzaken van lag

Te hoge latency

Latency, vaak weergegeven als ping, is de tijd die gegevens nodig hebben om heen en weer te reizen. Een hoge ping ontstaat bijvoorbeeld door een grote afstand tot de gameserver, een druk netwerk of een ongunstige route via de internetprovider. Je merkt dit vooral als acties steeds met vertraging worden uitgevoerd, terwijl de download- en uploadsnelheid normaal lijken.

Jitter door een instabiele verbinding

Jitter betekent dat de latency voortdurend wisselt. De ene meting kan laag zijn en de volgende veel hoger. Daardoor voelt de besturing onvoorspelbaar aan en kunnen korte haperingen ontstaan. Jitter komt vaak voor bij drukke wifi-netwerken, een zwak signaal of een router die moeite heeft met gelijktijdig dataverkeer.

Packet loss

Bij packet loss gaan datapakketten onderweg verloren en moeten ze opnieuw worden verzonden. In een game leidt dat tot rubber-banding, stilstaande spelers of een tijdelijke verbreking. Packet loss kan worden veroorzaakt door slechte wifi, beschadigde kabels, storingen in het kabel- of DSL-netwerk of problemen tussen je ISP en de gameserver.

Andere apparaten gebruiken de verbinding

Videostreaming, cloudback-ups, grote downloads en uploads kunnen de verbinding tijdens het gamen zwaar belasten. Vooral wanneer de upload volledig wordt benut, stijgt de latency vaak sterk. Dit verschijnsel staat bekend als bufferbloat: de router houdt te veel verkeer in wachtrijen, waardoor gamegegevens te laat worden verwerkt.

Wifi-signaal of wifi-storing

Wifi is gevoelig voor afstand, muren, metaal en andere netwerken in de omgeving. Een modem-router die ver van de spelcomputer staat, kan een lagere en wisselende kwaliteit geven. Ook drukte op de 2,4GHz-band, draadloze randapparatuur en een ongunstig kanaal kunnen de ping en packet loss verhogen.

Router, modem of thuisnetwerk

Verouderde firmware, oververhitting, een slechte netwerkkabel of een verkeerd ingestelde router kan de verbinding instabiel maken. Een probleem met één apparaat is waarschijnlijker wanneer andere apparaten wel goed werken. Herstarten kan tijdelijk helpen, maar lost een structurele fout of onvoldoende routercapaciteit niet altijd op.

Probleem bij de provider of gameserver

Als meerdere apparaten tegelijk een hoge latency of packet loss tonen, kan de oorzaak buiten je woning liggen. Een storing bij de ISP, onderhoud aan het kabel-, DSL- of glasvezelnetwerk of een overbelaste gameserver zijn dan mogelijke verklaringen. Als alleen één game problemen geeft, ligt de oorzaak vaker bij die game of de route naar de betreffende server.

Zo bepaal je waar het probleem zit

1. Meet de verbinding bekabeld en via wifi op hetzelfde tijdstip.
2. Voer meerdere metingen uit: overdag, tijdens de avondpiek en terwijl andere apparaten actief zijn.
3. Vergelijk de resultaten met de ping en netwerkstatistieken in de game.
4. Test tijdelijk met alle streaming, downloads en back-ups uitgeschakeld.
5. Controleer of het probleem bij één game, één apparaat of het hele thuisnetwerk voorkomt.
6. Let naast snelheid op latency, jitter en packet loss; die waarden verklaren lag vaak beter.

Praktische verbeteringen voor online gamen

• Gebruik een directe ethernetverbinding tussen spelcomputer en router wanneer dat mogelijk is.
• Plaats de router vrij en centraal, of gebruik een goed geplaatst accesspoint in plaats van een willekeurige wifi-versterker.
• Stop grote downloads, uploads en cloud-synchronisatie tijdens competitieve games.
• Schakel een routerfunctie zoals Quality of Service of Smart Queue Management in als je model dit ondersteunt.
• Werk de firmware van modem en router bij en vervang beschadigde ethernetkabels.
• Gebruik de 5GHz- of 6GHz-band voor korte afstanden, maar controleer of het bereik voldoende blijft.
• Herstart modem en router alleen als tijdelijke stap; noteer terugkerende problemen voor verdere diagnose.

Wanneer contact opnemen met je internetprovider?

Neem contact op met je ISP wanneer je ook bekabeld last hebt van packet loss, grote schommelingen in latency of een duidelijk lagere snelheid dan verwacht. Geef tijdstippen, meetresultaten en informatie over je verbinding door. Vermeld of je glasvezel, kabel of DSL gebruikt en of het probleem op meerdere apparaten voorkomt. De provider kan de lijn, het modem en eventuele storingen controleren. Vraag bij een probleem met slechts één game ook de status van de gameserver of ontwikkelaar na.