Vì sao đo tốc độ băng thông internet thấp hơn mong đợi?

Hiện tượng thường gặp khi đo tốc độ băng thông internet

Kết quả đo tốc độ băng thông internet có thể thấp hơn mức người dùng kỳ vọng, đặc biệt khi kiểm tra qua Wi-Fi. Tốc độ tải xuống thường ảnh hưởng đến việc xem video, tải tệp và sử dụng mạng xã hội, trong khi tốc độ tải lên liên quan đến gửi dữ liệu, gọi video và sao lưu trực tuyến. Độ trễ cao có thể làm game trực tuyến, cuộc gọi và các dịch vụ tương tác bị chậm dù tốc độ tải xuống vẫn khá tốt.

Kết quả đo không phải lúc nào cũng phản ánh toàn bộ chất lượng đường truyền. Khoảng cách đến router, thiết bị đang sử dụng, máy chủ kiểm tra và thời điểm đo đều có thể làm thay đổi thông số.

Wi-Fi yếu hoặc bị nhiễu

Wi-Fi là nguyên nhân phổ biến khiến tốc độ đo thấp hơn tốc độ của đường truyền cáp quang. Tường dày, cửa kim loại, khoảng cách xa và nhiều mạng Wi-Fi lân cận có thể làm tín hiệu suy giảm. Băng tần 2,4 GHz phủ xa hơn nhưng thường dễ nhiễu, còn băng tần 5 GHz nhanh hơn ở khoảng cách gần.

Để kiểm tra, hãy đo ở ngay gần router rồi so sánh với kết quả tại vị trí thường sử dụng. Nếu tốc độ gần router cao nhưng giảm mạnh ở phòng khác, vấn đề nhiều khả năng nằm ở vùng phủ Wi-Fi thay vì nhà mạng.

Router hoặc thiết bị đầu cuối quá tải

Router hoạt động liên tục có thể bị quá tải khi nhiều điện thoại, máy tính, camera và thiết bị thông minh cùng truy cập. Bộ phát cũ cũng có thể không xử lý tốt số lượng kết nối hoặc chuẩn Wi-Fi mới. Máy tính, điện thoại có phần cứng hạn chế, bộ nhớ thấp hoặc trình điều khiển mạng lỗi cũng làm kết quả đo không chính xác.

Hãy khởi động lại router, cập nhật firmware nếu có, đóng các ứng dụng không cần thiết và thử đo bằng một thiết bị khác. Nếu chỉ một thiết bị có kết quả thấp, nên kiểm tra thiết bị đó trước khi liên hệ nhà mạng.

Có hoạt động tải dữ liệu nền

Ứng dụng cập nhật hệ điều hành, đồng bộ ảnh, sao lưu đám mây, tải trò chơi hoặc camera truyền dữ liệu có thể chiếm băng thông. Khi đó, tốc độ tải xuống và tải lên dành cho bài kiểm tra bị giảm, còn độ trễ có thể tăng do đường truyền bị sử dụng gần hết công suất.

Trước khi đo, hãy tạm dừng các hoạt động tải dữ liệu trên máy tính và điện thoại trong cùng mạng. Kiểm tra danh sách thiết bị kết nối trên router để phát hiện thiết bị đang sử dụng nhiều băng thông.

Máy chủ kiểm tra hoặc dịch vụ đích bị giới hạn

Mỗi máy chủ đo có vị trí địa lý, dung lượng và mức tải khác nhau. Nếu máy chủ ở xa hoặc đang có nhiều người kiểm tra cùng lúc, kết quả có thể thấp và độ trễ cao. Tương tự, một trang web hoặc nền tảng cụ thể có thể giới hạn tốc độ từ phía máy chủ, không nhất thiết do đường truyền gia đình.

Hãy đo nhiều lần với các máy chủ gần vị trí của bạn và so sánh kết quả vào các thời điểm khác nhau. Nếu chỉ một máy chủ cho kết quả thấp, cần xem xét yếu tố định tuyến hoặc giới hạn dịch vụ thay vì kết luận ngay rằng cáp quang bị lỗi.

Sự cố từ nhà mạng hoặc đường truyền cáp quang

Nhà mạng có thể gặp sự cố tại khu vực, bảo trì hạ tầng, nghẽn tuyến hoặc vấn đề ở thiết bị truy cập. Đường cáp quang trong nhà bị uốn gập, đầu nối lỏng hoặc thiết bị chuyển đổi quang gặp lỗi cũng có thể làm kết nối chập chờn và tốc độ giảm.

Nếu tốc độ thấp cả khi kết nối bằng dây mạng trực tiếp vào router, đồng thời nhiều thiết bị đều bị ảnh hưởng, nguyên nhân có thể liên quan đến nhà mạng hoặc đường truyền. Hãy lưu lại thời gian đo, máy chủ, tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ để cung cấp thông tin cụ thể khi yêu cầu hỗ trợ.

Cách đo tốc độ chính xác hơn

1. Kết nối máy tính với router bằng dây mạng nếu có thể.
2. Tạm dừng video, tải tệp, cập nhật phần mềm và sao lưu trên toàn bộ mạng.
3. Đóng các ứng dụng VPN hoặc chương trình có thể thay đổi tuyến kết nối.
4. Đo ít nhất hai đến ba lần với máy chủ gần vị trí sử dụng.
5. Thực hiện phép đo vào cả giờ thấp điểm và giờ cao điểm.
6. Ghi lại tốc độ tải xuống, tốc độ tải lên và độ trễ thay vì chỉ xem một chỉ số.

Giải pháp cải thiện tốc độ và độ ổn định

Đặt router ở vị trí trung tâm, cao và thoáng, tránh đặt cạnh tủ kim loại hoặc thiết bị gây nhiễu. Sử dụng băng tần 5 GHz khi ở gần router và cân nhắc hệ thống mesh nếu nhà có nhiều tầng hoặc nhiều điểm khuất. Với thiết bị cố định như máy tính bàn, TV và máy chơi game, kết nối bằng dây mạng thường ổn định hơn Wi-Fi.

Người dùng cũng nên đổi mật khẩu Wi-Fi định kỳ, loại bỏ thiết bị không còn sử dụng, cập nhật router và kiểm tra các ứng dụng chiếm băng thông. Nếu kết quả qua dây mạng vẫn thấp trong nhiều thời điểm, hãy liên hệ nhà mạng địa phương để kiểm tra tuyến cáp quang và thiết bị đầu cuối.

Khi nào nên liên hệ nhà mạng?

Nên yêu cầu nhà mạng hỗ trợ khi tốc độ tải xuống và tải lên đều thấp trên nhiều thiết bị, độ trễ tăng bất thường, kết nối thường xuyên mất ổn định hoặc đèn cảnh báo trên thiết bị quang hoạt động bất thường. Cung cấp kết quả đo qua dây mạng, thời điểm xảy ra lỗi và thông tin về nhiều máy chủ sẽ giúp quá trình kiểm tra nhanh hơn.

Không nên chỉ dựa vào một lần đo qua Wi-Fi để đánh giá chất lượng gói internet. Việc loại trừ lần lượt các yếu tố về vị trí, router, thiết bị, hoạt động nền và máy chủ sẽ giúp xác định đúng nguyên nhân.